ul. Wojciecha Bogusławskiego
Wojciech Romuald Bogusławski herbu ¦winka (ur. 9 kwietnia 1757 w Glinnie, zm. 23 lipca 1829 w Warszawie), polski aktor, śpiewak operowy, reżyser, pisarz, dramatopisarz, tłumacz; propagator ideologii oświecenia, mason; dyrektor Teatru Narodowego w Warszawie i założyciel teatru w Kaliszu; ojciec teatru polskiego; ojciec Stanisława.
ul. Czwartaków :
Batalion im. Czwartaków, oddział szturmowy Armii Ludowej, powstał w pa¼dzierniku 1943 jako pluton Gwardii Ludowej, cztery miesiące pó¼niej rozrósł się w kompanię AL, zaś w lipcu 1944 roku w batalion AL liczący tuż przed powstaniem 150 żołnierzy. Jego żołnierze wykonali wiele akcji zbrojnych w okupowanej Warszawie. W składzie 3 kompanii brał udział w powstaniu warszawskim, został odtworzony na Starówce pod dowództwem por. Lecha Kobylińskiego "Konrada - był czołową jednostką warszawskiej AL. Wraz z warszawską AL podporządkował się taktycznie dowództwu powstania (AK), także szeregi jego zasilili powstańcy spoza Armi Ludowej. Walczył na Woli, Starówce, a pó¼niej po przejściu kanałami na ¯oliborzu i w ¦ródmieściu, gdzie został ponownie odtworzony. Walczyło w nim w czasie konspiracji i powstania około 400 żołnierzy z których większość poległa - wojnę przeżyły 103 osoby.
ul. Józefa Elsnera
Józef Antoni Elsner ur. 1 czerwca 1769 w Grodkowie, zm. 18 kwietnia 1854 w Elsnerowie (posiadłości, nazwanej tak od jego nazwiska - dziś w granicach Warszawy), pedagog i teoretyk muzyki, członek loży wolnomularskiej, zasłynął głównie jako kompozytor mszy, oratoriów, baletów, oper oraz symfonii. Do ważniejszych dzieł należą: opery Leszek Biały i Król £okietek, msze B-dur i F-dur, oratorium Męka Pana Naszego Jezusa Chrystusa i Nieszpory do NMP.
ul. Michała Grażyńskiego
Michał Tadeusz Grażyński, właśc. Michał Tadeusz Kurzydło (ur. 12 maja 1890 Gdów, zm. 10 grudnia 1965 Londyn) - działacz wojskowy, społeczny, polityczny i harcerski, doktor filozofii i prawa. Uczestniczył jako zastępca szefa sztabu Dowództwa Ochrony Plebiscytu w II powstaniu śląskim i jako szef sztabu grupy "Wschód" w III powstaniu śląskim. W trakcie akcji plebiscytowej i III powstania używał pseudonimu "Borelowski". Był jednym z przywódców najbardziej nieprzejednanego kręgu przywódców powstania, dążącej od początku do rozstrzygnięć militarnych i do walki do ostatecznego zwycięstwa, inspirującej się działalnością Józefa Piłsudskiego. Po przewrocie majowym został z poparcia Piłsudskiego wojewodą śląskim. Jako wojewoda szczególną wagę przykładał do rozwoju szkolnictwa będąc jednocześnie kuratorem szkolnym nadzorującym Wydział Oświecenia Publicznego. W związku z tym, popierał budowę nowych gmachów szkolnych, których powstało w tym czasie ok. 100. Starał się, bez powodzenia, doprowadzić do utworzenia na Górnym ¦ląsku uczelni wyższej o profilu technicznym. Grażyński był także przewodniczącym Oddziału ¦ląskiego ZHP. W dniu 2 września 1939 został mianowany ministrem ds. propagandy, jednak praktycznie nie wykonywał tej funkcji gdyż 17 września 1939 wyjechał wraz z rządem poza granice Rzeczypospolitej. Po ewakuacji do Francji utworzył w pa¼dzierniku 1939 wraz z innymi instruktorami Naczelny Komitet Wykonawczy, uznany przez Międzynarodowe Biuro Skautów za reprezentację ZHP. Po wojnie mieszkał w Anglii. W latach 1946-1960 był przewodniczącym ZHP poza granicami Kraju. Zmarł tragicznie w Londynie 10 grudnia 1965 r. w wyniku potrącenia przez samochód.
ul. Władysława Kuboszka
Podporucznik piechoty Wojska Polskiego, urodzony w Wiśle Małej, powierzono misję tworzenia Służby Zwycięstwu Polski (SZP) w powiecie rybnickim, w 1940 roku został mianowany inspektorem rybnickim ZWZ (Związku Walki Zbrojnej). Aresztowany 9 lutego 1944 r. został przewieziony najpierw do więzienia w Mysłowicach, a następnie do obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, gdzie zginął 28 sierpnia 1944 r. Więcej o Władysławie Kuboszku: http://zapomniany.rybnik.pl/content/view/246/2/
ul. Józefa Lompy
Józef Piotr Lompa (ur. 26 czerwca 1797, zm. 23 marca 1863) - górnośląski działacz, poeta, publicysta - współpracownik wielu ówczesnych pism, prozaik, autor polskich podręczników szkolnych. Urodził się w 1797 w Oleśnie, w rodzinie rzemieślniczej. Po ukończeniu studiów nauczycielskich przyczynił się do utworzenia szkoły podstawowej w Lubszy koło Lublińca, gdzie przez ok. 30 lat pracował na posadzie nauczyciela, ale także był pisarzem gminnym i organistą. Przez cały okres pracy w szkole zaangażowany w twórczość literacką. Jest autorem przede wszystkim dzieł o charakterze historycznym i etnograficznym, poświęconych głównie historii ¦ląska i miast śląskich. Wśród jego twórczości znajdują się takie pozycje jak: Krótkie wyobrażenia historii ¦ląska, Przysłowia i mowy potoczne ludu polskiego na ¦ląsku. Chciał zapobiec zniszczeniu wielu dawnych pieśni, dzieł sztuki Górnego ¦ląska. W publikacjach prasowych występował pod pseudonimem A. Mieczyński.
ul. Ks. Pawła Pośpiecha
Długoletni wydawca "Gazety Ludowej" ks. Paweł Pośpiech należał do tych, którzy nieustraszeni bronili i uświadamiali lud górnośląski już na kilka lat przed wojną światową. Toteż zasługa tego bojownika o prawa i sprawiedliwość ludu polskiego jest wielką i wszyscy, którzy mieli zaszczyt poznać i ocenić jego pracę wytężoną, nie zapomną nigdy o prawdziwym kapłanie, obywatelu Polaku, który spełnił swój obowiązek względem swego społeczeństwa w sposób apostolski. Ks. Pośpiech urodził się dnia 22 stycznia 1878 r. w Kokoszycach koło Wodzisławia ¦ląskiego. ¦więcenia kapłańskie otrzymał dnia 20 czerwca 1903. Jako kapelan pracował pewien czas w Orzegowie, pó¼niej w Krapkowicach i jako wikariusz powiatowy w Jaworzu na Dolnym ¦ląsku. Umarł dnia 26 marca 1922 r. W roku 1913 nabył "Gazetę Ludową" w Katowicach i odtąd zajmował się przede wszystkim sprawami politycznymi tym więcej, gdy go wyborcy okręgu pszczyńsko - rybnickiego posłem do parlamentu wybrali. Na tym stanowisku zastała go wojna światowa. Przeszedł podczas niej ciężkie czasy, które między innymi do osłabienia zdrowia jego się przyczyniły. Ks. Paweł Pośpiech był także członkiem polskiego sejmu w Warszawie. W roku 1920 stan zdrowia zmusił go do wycofania się z życia politycznego. Wtedy też pozbył się "Gazety Ludowej". Ks. Paweł Pośpiech należał do tych księży na Górnym ¦ląsku, którzy mieli odwagę opowiedzieć się po stronie polskiej już w owych czasach, w których to nie przynosiło korzyści, lecz narażało na różne przykrości. Toteż wyrażamy uznanie dla odwagi, okazanej przez nieboszczyka, a pamięć Jego u ludu, dla którego pracował, nie wygaśnie.
ul. Pierwszej Brygady
I Brygada Legionów Polskich, związek taktyczny Wojska Polskiego sformowany 19 grudnia 1914. Wchodziła w skład 4 Dywizji Piechoty w II Korpusie armii austro-węgierskiej, a od września 1916 w skład Polskiego Korpusu Posiłkowego, dowodzona między innymi przez Józefa Piłsudskiego.
ul. Józefa Rostka
Józef Rostek (ur. 15 stycznia 1859 w Wojnowicach koło Raciborza, zm. 23 stycznia 1929 w Katowicach) - znany działacz polski w Raciborzu, lekarz. Był pierwszym redaktorem Nowin Raciborskich, których pierwszy numer ukazał się w 1889 roku. W latach 1917-1918 służył w armii niemieckiej na froncie wschodnim. Do dzisiaj jego imię nosi szpital rejonowy w Raciborzu.
ul. Jędrzeja ¦niadeckiego
Jędrzej ¦niadecki (ur. 30 listopada 1768 w Rydlewie koło ¯nina, zm. 11 maja 1838 w Wilnie) - polski lekarz, biolog, chemik i filozof. Pracował nad teorią procesów rozpuszczania. Odkrył ruten, odkrycie nie zostało jednak oficjalnie potwierdzone. Opracował zręby polskiej terminologii chemicznej oraz napisał pierwszy polski podręcznik chemii, w 1822 jako pierwszy, opisał metodę leczenia krzywicy za pomocą zwiększonej ekspozycji na światło słoneczne .
ul. Wazów
Wazowie (szw. Vasaätten) - dynastia szwedzka panująca w Królestwie Szwecji w latach 1523-1654, w Rzeczypospolitej Obojga Narodów w latach 1587-1668 oraz na ¦ląsku w Księstwie Opolsko-Raciborskim w latach 1645-1666 i w Księstwie Nysko-Otmuchowskim w latach 1625-1655. Nazwa dynastii pochodzi prawdopodobnie od majątku ziemskiego Vasa pod Uppsalą lub od godła vase (pol. snopek) znajdującego się w herbie rodu.
¼ródło: http://pl.wikipedia.org/
|
